Yazan: Valentin Güncelleme: tavla taktik strateji
Tavlada kazanmanın yolu şansı yönetmektir: kapıları doğru sırayla kur, gereksiz açık pul bırakma ve yarışta önde misin geride mi, pip sayarak bil. İyi oyuncu her oyunu kazanmaz, ama uzun bir maçın sonunda hemen her zaman öndedir.
Aşağıdaki dokuz taktik, tavlanın kurallarını bilen ama hâlâ çoğu oyunu zara bağlı kaybettiğini düşünen oyuncu için. Her biri tek bir karara karşılık gelir ve hepsi aynı fikre dayanır: zarı değiştiremezsiniz, ama zarın size ne kadar zarar verebileceğini değiştirebilirsiniz.
1. Açılış zarlarında en iyi hamle hangisidir?
Pullar doğru dizilmiş olsun, ilk zar oyunun havasını belirler. Dört açılış zarı vardır ki düşünmeden oynanır, çünkü hemen bir kapı kurar ya da arka pulu kurtarır. Zarların adları kaynaktan kaynağa biraz değişir, cihar yerine caar diyen de çoktur, ama hamleler değişmez.
- Se yek (3-1): 8 ve 6 numaralı hanelerden birer pulla 5 numaralı haneye kapı. Oyunun en iyi açılışı.
- Cihar-i dü (4-2): 8 ve 6'dan birer pulla 4 numaralı haneye kapı.
- Şeş-i yek (6-1): 13'ten ve 8'den birer pulla 7 numaralı haneye, yani çıtanın hemen yanındaki haneye kapı. 6 ve 8 ile birlikte üç kapı yan yana durur.
- Şeş beş (6-5): arkadaki 24 numaralı haneden bir pul 13'e koşar. Tek hamlede güvene ulaşır, her zaman doğrudur.
Geri kalan açılışlar, arka pulları ayırmakla dış sahaya yeni pul indirmek arasında bir tercihtir. Kesin kural yok, ama bir şey kesin: ilk zarda kapı kurabiliyorsanız kurun.
2. Kapıları hangi sırayla kurmalı?
Bütün kapılar eşit değildir. En değerlisi kendi 5 numaralı hanenizdir: rakibin oraya demir atmasını engeller ve iç sahanızın tam ortasındadır. Ardından 4 numaralı hane ve 7 numaralı hane gelir. 1 ve 2 numaralı haneler oyunun başında neredeyse işe yaramaz, oraya erken kurulan kapı pulları oyundan çıkarır.
Asıl hedef yan yana kapılardır. Arka arkaya dört, beş kapı rakibin geride kalan pullarını hapseder; altı kapılık tam bir duvarı hiçbir pul aşamaz, çünkü zar altıdan büyük gelmez. Tavla terimleri arasında en çok işe yarayanı belki budur: tek tek kapılar değil, duvar kazanır.
3. Açık pul bırakmak ne kadar risklidir?
Bunun bir hesabı var ve ezberlemeye değer. Arada kapı yoksa, 6 hane uzaktaki açık pulu 36 zar ihtimalinden 17'si vurur, 1 hane uzaktakini 11'i. Ama 7 hane uzaktakini yalnızca 6'sı vurur, 11 hane uzaktakini ise sadece 2'si. Yani rakibinizden yedi ve daha fazla hane uzakta bırakılan açık pul, yakına bırakılandan çok daha güvenlidir.
Açık pul bırakmak bazen doğrudur, özellikle oyunun başında ve kırılması size az şey kaybettirecekse. Ama bırakacaksanız rakibin en az vuracağı yere bırakın.
4. Ne zaman kırmalı, ne zaman kırmamalı?
Kırmak cazip gelir, çünkü rakibin pulu bütün yolu baştan yürür. En iyi kırış, kırdığınız haneyi aynı hamlede kapattığınız kırıştır: rakip hem yol kaybeder hem de o haneye geri giremez. Kendi iç sahanızda kırmak da güçlüdür, çünkü çıtadaki pul girmekte zorlanır.
Kırmamak gereken an da vardır. Rakibin iç sahası sağlamsa ve kırdığınız pul size hemen geri dönecek bir açık bırakıyorsa, kırış size pahalıya patlayabilir. Kendinize şunu sorun: kırarsam ve geri kırılırsam kim daha çok kaybeder?
5. Arkadaki iki pul ne zaman kaçırılmalı?
Oyunun başında rakibin 1 numaralı hanesinde, sizin 24'ünüzde, iki pulunuz durur. Bunları çok uzun süre orada bırakmak oyunun en yaygın hatalarından biridir: rakip önlerine duvar örerse çıkamaz hale gelirler.
İki çözüm var. Ya erkenden birini ilerletip ayırırsınız, böylece büyük zarlarda kaçacak yer açılır. Ya da ikisini birlikte rakibin iç sahasında daha ileri bir haneye taşıyıp orada sağlam bir kapı tutarsınız, ki İngilizcede buna anchor denir. Oyunun en sık yapılan hatalar listesinde bu ikisinin hiçbirini yapmamak hep üst sıralardadır.
6. Yarışta önde olduğumu nasıl anlarım?
Pip sayarak. Her pulun bulunduğu hanenin numarası, o pulun toplanana kadar gitmesi gereken yoldur. Bütün pulların numaralarını toplayın, çıtadaki pulu 25 sayın: çıkan sayı sizin pip sayınızdır. Oyunun başında iki tarafın da pip sayısı 167'dir.
Kabaca bir kural: pip sayınız rakibinizinkinden yüzde on kadar düşükse yarışta açıkça öndesiniz. Saymak ilk başta yavaş gelir, ama birkaç oyundan sonra beş on saniyelik bir alışkanlığa döner.
7. Önde olunca ne, geride olunca ne yapmalı?
Pip sayısında öndeyseniz oyunu sadeleştirin: temastan çıkın, pullarınızı eve getirin, rakibe kırma fırsatı vermeyin. Saf bir yarışta önde olan taraf çoğu zaman kazanır.
Gerideyseniz tersini yapın. Yarışa girerseniz kaybedersiniz, o yüzden rakibin iç sahasında bir kapı tutun ve bekleyin. Rakip eve dönerken er geç açık pul bırakmak zorunda kalır, ve kazanma şansınız o tek kırışta saklıdır.
8. Mars yememek için ne yapmalı?
Oyunu kaybedeceğinizi anladığınız an hedef değişir. Rakip pullarını toplarken siz tek bir pul bile çıkaramazsanız mars olur ve kayıp iki katına çıkar. Mars ve çift mars arasındaki farkı ve nasıl sayıldığını ayrıca anlattık.
Pratikte bu, umutsuz pozisyonda bile pulları en kısa yoldan eve getirmek ve ilk pulu bir an önce çıkarmak demektir. Son bir kırış umudu için geride pul bekletmek, ancak o pulu kaybetmenin size mars getirmeyeceği durumda mantıklıdır.
9. Toplarken nasıl güvende kalınır?
Rakibin hâlâ sizin iç sahanızda pulu varsa toplama tehlikelidir. Bu durumda pulları önce en uzak hanelerden boşaltın, iç sahanızda boşluk bırakmayın ve her hamlede kendinize sorun: bu zardan sonra açık pul kalıyor mu?
Bazen bir pul az çıkarıp güvende kalmak, iki pul çıkarıp açık vermekten iyidir. Toplamada kırılan pul çıtaya gider ve bütün tahtayı yeniden dolaşır; bitmiş görünen oyunlar en çok burada kaybedilir.
Tavla şans mı, beceri mi?
İkisi de. Tek oyunda zar çok şey belirler ve acemi bir oyuncu ustayı yenebilir. Uzun bir maçta ise yukarıdaki kararları doğru veren taraf öne çıkar. Tavlanın şans mı beceri mi olduğu sorusunu ayrı bir yazıda bütün yönleriyle ele aldık.
Orion'da tavla nasıl oynanır?
Orion Tavla uluslararası kurallarla oynanır: tahta, dizim ve hamleler kahvehanedeki tavlayla aynıdır, mars da iki kat sayılır. Fark şu ki kahvehanede çoğu zaman kullanılmayan katlama küpü Orion'da vardır, ve oyunlar belirli bir sayıya kadar maç olarak oynanır. Gerçek rakiplere karşı oynarsınız.
Zarlar adil mi?
Her oyundan önce sunucu, zarları üreten gizli tohuma bağlı bir taahhüt yayımlar ve oyun bitince tohumu açıklar. Böylece her zarı herkes kendi tarayıcısında, hesap açmadan yeniden hesaplayabilir.
Taktikleri masada deneyin
Orion Tavla iPhone ve Android'de ücretsizdir, ve oynadığınız her zar orion.arthea.ai/verify adresinde kontrol edilebilir.